Plastry antykoncepcyjne: cena, skuteczność, skutki uboczne, jak działają

Dodano: 05-12-2016 | Aktualizacja: 17-06-2024
Autor: Bartek Raducha
capsule Konsultacja z e-receptą internal Lek. rodzinny specialist Specjalista

Przyklejasz plaster antykoncepcyjny raz w tygodniu – zapominasz o tabletkach czy zakładaniu prezerwatywy przed seksem.

Tak, plastry antykoncepcyjne cieszą się opinią jednej z najskuteczniejszych metod antykoncepcji. Co więcej – wiele kobiet uznaje je za jedną z najwygodniejszych! Patrząc na indeks Pearla, wyróżnia je skuteczność zbliżona do tabletek antykoncepcyjnych. Samo działanie plastrów jest podobne co w przypadku hormonalnych, chociaż różnią się sposobem aplikacji. Ale czy to – z pozoru – idealne rozwiązanie ma jakieś wady (skutki uboczne, a może… cena)?
 

Plastry antykoncepcyjne: czym są i jakie są ich zalety

Plastry antykoncepcyjne zawierają syntetyczne hormony – takie same jak dwuskładnikowa tabletka antykoncepcyjna, czyli etynyloestradiol i norelgestromin (odpowiedniki progesteronu i estrogenu). Same plastry zalicza się do grupy nowoczesnych metod antykoncepcji dla kobiet. Działają przez skórę i nazywane są transdermalnym systemem antykoncepcyjnym.

Niewątpliwie skuteczność plastrów antykoncepcyjnych jest bardzo wysoka. Wspomniany indeks Pearla – przy idealnym stosowaniu tej metody antykoncepcji – to od 0,59 do 0,99 (czyli skuteczność na poziomie 99%+). Oznacza to, że maksymalnie 1 kobieta na 100 zaszła w ciążę stosując tę metodę. W porównaniu do tabletek hormonalnych (skuteczność waha się od 0,1 do 1,26), plastry antykoncepcyjne oferują nieznacznie lepszą skuteczność. Wynika to w dużej mierze z pewnego marginesu czasowego w regularności ich przyklejania (o tym za chwilę)

Stosowanie plastrów jest bardzo łatwe, co niewątpliwe jest ich kolejną zaletą. Dzięki temu, że technologia poszła do przodu, plastry trzymają się skóry podczas wysiłku fizycznego (niestraszne im cardio na siłowni ani basen) czy codzienny prysznic. Również można się z nimi opalać (chociaż wtedy może zostać biały placek na skórze – tylko mówię!). Co ważne: nawet jeśli się odkleją (zdarza się to jednej na pięćdziesiąt stosujących), to czas na przyklejenie nowego plastra wynosi do 48 godzin. Dla porównania – pominięcie jednej tabletki wiąże się z pewną procedurą i zmusza do stosowania innych zabezpieczeń.

Kolejną zaletą plastrów antykoncepcyjnych jest niewątpliwie działanie przez skórę. W przeciwieństwie do tabletek, plastry antykoncepcyjne nie obciążają wątroby i nie wpływają na wzmocnienie kłopotów z układem pokarmowym. To bardzo istotne, bo w przypadku wymiotów lub biegunki skuteczność tabletek może spaść (co jest logiczne).

Ile kosztuje stosowanie plastrów antykoncepcyjnych (taniej czy drożej niż tabletki)?

Przeciętny koszt plastrów antykoncepcyjnych – niezależnie od marki – waha się od 40 do 80 złotych za opakowanie. W opakowaniu znajdują się najczęściej trzy plastry antykoncepcyjne, chociaż niektórzy producenci mają w ofercie większe opakowania (do 18 plastrów).

Same plastry antykoncepcyjne powinny być przechowywane w suchym i ciemnym miejscu. Nie wolno ich wkładać do lodówki ani tym bardziej zamrażać. To szczególnie istotne w przypadku większych opakowań. Sama cena plastrów antykoncepcyjnych może być problemem dla niektórych kobiet. Zwłaszcza że koszt opakowania tabletek antykoncepcyjnych na miesiąc waha się od 10 do 45 złotych. W porównaniu z ceną jednego opakowania plastrów (od 40 do 80 złotych - tyle kosztują plastry antykoncepcyjne), tabletki antykoncepcyjne mogą być lepszym wyborem (pod kątem finansowym).

Nie zmienia to faktu, że wygodniejsze stosowanie plastrów antykoncepcyjnych (raz na tydzień vs. codziennie w przypadku tabletek) oraz większy margines błędu przy opóźnieniu przyklejenia nowego mogą rekompensować cenę. Co ważne – opinie o plastrach antykoncepcyjnych na forach dyskusyjnych są pozytywne. Panie najczęściej podkreślają łatwość stosowania (i to, że nie muszą o nich pamiętać każdego dnia) oraz wysoką skuteczność.   Użytkowniczki wśród zalet wymieniają również wysoką trwałość i odporność plastrów na zabrudzenia.

Co ważne: jak inne antykoncepcyjne środki hormonalne, plastry antykoncepcyjne wydawane są na receptę, więc dodatkowym kosztem może być wizyta u lekarza ginekologa, jeśli odbywa się prywatnie,

Gdzie i kiedy przyklejać plastry, żeby były skuteczne?

Najlepiej przykleić plaster antykoncepcyjny w jednym z tych miejsc:

  • na pośladku;
  • na ramieniu;
  • w okolicach bikini.

Ważne, aby skóra w miejscu stosowania plastrów nie była uszkodzona. Oznacza to, że nie powinno być na niej zadrapań, znamion ani blizn. Warto też usunąć wcześniej włosy z tej części skóry. Dobrze jest zmieniać miejsce przyklejenia (kolejny plaster przyklejać w innym miejscu) i unikać punktów, które mogą być narażone na obcieranie (na przykład przez ubranie).

Pamiętaj jednak, że skóra, na którą naklejasz plaster antykoncepcyjny nie może być poparzona, uszkodzona, brudna, ani mieć zmian i przebarwień.

Ważne: nie przyklejaj plastra na piersiach.

Samo przyklejanie plastra jest proste – przytrzymaj go ciepłą, suchą dłonią w odpowiednim miejscu przez co najmniej pół minuty (chociaż zawsze warto sprawdzić, co zaleca w ulotce producent). Sprawdź codziennie czy plaster antykoncepcyjny jest na swoim miejscu. Zajmie Ci to dosłownie 2 sekundy.

Jak stosować plastry antykoncepcyjne?

  • pierwszy plaster przyklej w pierwszym dniu cyklu menstruacyjnego (czyli po rozpoczęciu miesiączki), w ciągu 24 godzin od pojawienia się okresu; wydzielane hormony uzyskują odpowiednią wartość już drugiego dnia;
  • ósmego dnia, o tej samej porze, odklej stary plaster plaster i naklej kolejny;
  • trzeci plaster odklej 15. dnia cyklu – o tej samej porze;
  • po odklejeniu trzeciego plastra zrób siedmiodniową przerwę, podczas której powinien pojawić się okres;
  • gdy okres się skończy należy przykleić nowy plaster (zaczyna się nowy cykl; patrz – punkt 1.).

Innymi słowy: na jeden cykl przypadają 3 plastry.

Po odklejeniu ostatniego musisz zrobić 7 dni przerwy (wtedy chodzisz bez plastra). Co ważne: plastry antykoncepcyjne zapewniają skuteczność również podczas siedmiodniowej przerwy. Nie trzeba wtedy stosować dodatkowych metod antykoncepcyjnych (np. inne antykoncepcji hormonalnej czy prezerwatyw).

Hormony, skóra, mózg: jak działają plastry antykoncepcyjne?

Plaster raz przyklejony w odpowiednie miejsce uwalnia hormony odpowiedzialne za zatrzymanie owulacji oraz zagęszczenie śluzu szyjkowego (utrudnia to ruchy plemników w drogach rodnych). Dzieje się tak dzięki blokowaniu skoku lutropiny – hormonu wydzielanego przez przysadkę mózgową, a odpowiedzialnego za pękanie pęcherzyka jajnikowego (czyli owulacji) Między innymi dlatego plastry należy stosować plastry w cyklach. Same plastry zawierają syntetyczne hormony (etynyloestradiol i norelgestromin), które regulują działanie organizmu i zabezpieczają przed zajściem w ciążę. Ponadto hormony hamują pogrubianie się wyściółki w macicy (endometrium).

Kiedy nie można stosować plastrów antykoncepcyjnych?

Podobnie jak w przypadku innych metod antykoncepcji hormonalnej, plastry antykoncepcyjne mają swoje przeciwwskazania. Oznacza to, że nie wszystkie kobiety mogą skorzystać ze stosowania plastrów antykoncepcyjnych jako metodę zapobiegania ciąży.

Rzeczy które wykluczają ze stosowania plastrów antykoncepcyjnych to między innymi:

  • wiek powyżej 45 lat;
  • otyłość;
  • palenie papierosów
  • choroby (np. cukrzyca, choroba wieńcowa, nadciśnienie, choroby wątroby czy choroba zatorowo-zakrzepowa).

I podobnie jak w przypadku tabletek, należy regularnie przeprowadzać badania krzepliwości krwi – nie tylko przed rozpoczęciem stosowania plastrów, ale też w trakcie. Kobiety, które przechodzą z tabletek na plastry antykoncepcyjne powinny dokładniej przyjrzeć się reakcji swojego organizmu. Ilość hormonów przenikających przez skórę może być większa niż w przypadku tabletek. Dlatego musisz przyjrzeć się sobie podczas stosowania danej metody antykoncepcji. W przypadku pojawienia się jakichś niepokojących zmian – koniecznie skontaktuj się z lekarzem.

Jakie plastry antykoncepcyjne są dostępne w Polsce?

Najpopularniejsze plastry antykoncepcyjne w Polsce to Evra. Cieszą się one bardzo dobrą opinią wśród użytkowniczek. Uwalniają one przez 7 dni syntetyczne hormony, które zapewniają ochronę przed nieplanowaną ciążą. Podobnie jak inne środki antykoncepcyjne środki hormonalne – są wydawane na receptę.

Zalety i wady plastrów antykoncepcyjnych (w skrócie)

Wśród zalet plastrów antykoncepcyjnych należy wymienić:

  • wysoką skuteczność (ponad 99%) zapobiegania zajściu w ciążę;
  • łatwość stosowania (zmiana plastra raz w tygodniu);
  • odciążenie wątroby i układu pokarmowego;
  • duży margines opóźnienia stosowania;
  • wysoką trwałość samych plastrów i odporność na odklejenie;
  • ich skuteczność nie jest uzależniona od kłopotów żołądkowych (biegunka, wymioty);
  • u niektórych kobiet mogą poprawić kondycję włosów i skóry;
  • zmniejszenie ryzyka pojawienia się torbieli na jajnikach;
  • regulacja cyklu (ważne u nieregularnie miesiączkujących kobiet).

Wady plastrów antykoncepcyjnych:

  • nie chronią przed chorobami wenerycznymi;
  • podobnie jak w przypadku innych form antykoncepcji hormonalnej – mogą pojawiać się skutki uboczne i działania niepożądane (bóle i zawroty głowy, nudności, tkliwość piersi);
  • zwiększone ryzyko wystąpienia chorób zakrzepowych;
  • u niektórych kobiet mogą pojawić się reakcje alergiczne i alergie skórne;
  • wśród skutków ubocznych plastrów wymienia się też większą podatność na pojawienie się infekcji intymnych.

 

Jeśli chcesz skorzystać z konsultacji lekarskiej online w sprawie plastrów antykoncepcyjnych – koniecznie zobacz co oferujemy w Dimedic.



Treści z działu "Wiedza o zdrowiu" z serwisu dimedic.eu mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie mogą zastąpić kontaktu z lekarzem lub innym specjalistą. Wydawca nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystanie porad i informacji zawartych w serwisie bez konsultacji ze specjalistą.