Trądzik pospolity: leczenie, przyczyny, objawy. Jaki lek?

Dodano: 23-10-2019 | Aktualizacja: 29-10-2020
Autor: Joanna Woźniak

Trądzik pospolity to najczęściej występująca dermatoza. Dotyka 80-100 proc. populacji osób młodych, między 11. a 30. rokiem życia. Trądzik pospolity może mieć różny przebieg – od łagodnego do ciężkiego, wymagającego skomplikowanego leczenia. Sprawdź, jakie są przyczyny trądziku pospolitego, jak się objawia, a także jak przebiega leczenie.

Trądzik pospolity

Trądzik pospolity (Acne vulgaris) jest najczęściej występują chorobą skóry. Szacuje się, że dermatoza może dotyczyć 80-100 proc. populacji osób młodych, między 11. a 30. rokiem życia. Szczyt zachorowań przypada na 15-16 rok życia u kobiet i 17-18 r.ż. u mężczyzn.

Trądzik pospolity charakteryzuje się łojotokiem oraz tworzeniem się różnego rodzaju wykwitów skórnych – zaskórników, krost, grudek, guzów i cyst. Występuje w tym miejscach na ciele, w których jest najwięcej gruczołów łojowych - głównie na twarzy, ale także na plecach i klatce piersiowej.

Choroba stanowi poważany problem terapeutyczny, psychologiczny i społeczny. Bywa źródłem depresji wśród nastolatków oraz przyczyną stygmatyzacji ze strony rówieśników.

Przyczyny trądziku pospolitego

Trądzik pospolity jest dermatozą o wieloczynnikowym podłożu. Wśród przyczyn trądziku pospolitego wymienia się zwłaszcza takie czynniki jak:

  • uwarunkowania genetyczne,
  • nadmierną produkcję sebum przez gruczoły łojowe,
  • zaburzenia hormonalne,
  • wpływ bakterii i drożdżaków,
  • nieprawidłowe rogowacenie ujść mieszków włosowych (nagromadzenie korneocytów),
  • procesy immunologiczne,
  • inne czynniki prowokujące występowanie wykwitów na skórze.

Objawy trądziku pospolitego

Trądzik pospolity ma bardzo zróżnicowany obraz kliniczny. Objawia się występowaniem różnego rodzaju wykwitów skórnych, zarówno o charakterze zapalnym, jak i niezapalnym.

Do zmian zapalnych należą grudki, krosty i cysty, natomiast do niezapalnych – zaskórniki otwarte i zamknięte. Początkowo u pacjentów obserwuje się zmiany niezapalne, które z czasem przeistaczają się w zapalne.

Wykwity skórne lokalizują się najczęściej na twarzy, a także na plecach i klatce piersiowej, czyli tam, gdzie występuje największa ilość gruczołów łojowych. U niektórych pacjentów obserwuje się wykwity skórne także na pośladkach, ramionach, brzuchu.

Trądzik zwykły – klasyfikacja

W zależności od rodzaju zmian skórnych wyróżnia się następujące postaci trądziku pospolitego:

  • młodzieńczy: zaskórnikowy – u pacjentów obserwuje się głównie zaskórniki otwarte i zamknięte, grudkowo-krostkowy – poza zaskórnikami obserwuje się także grudki i krosty, guzkowo-cystowy – poza wymienionymi wyżej wykwitami, występują też guzy i cysty,
  • ropowiczy – poza typowymi zmianami trądzikowymi, na skórze tworzą się ropne torbiele,
  • skupiony – na skórze obserwuje się głębokie nacieki i torbiele ropne z tendencją do zlewania się, zmiany lokalizują się także na pośladkach, ramionach, brzuchu,
  • bliznowcowy – w miejscu wykwitów, zwykle charakterystycznych dla trądziku ropowiczego lub skupionego, tworzą się bliznowce,
  • odwrócony – charakteryzuje się występowaniem przetok i bliznowaceniem,
  • pioronujący – poza zmianami skórnymi, takimi jak ropnie i martwica krwotoczna, występują inne objawy – m.in. gorączka i bóle mięśniowe,
  • martwiczy – występuje na owłosionej skórze głowy, a zmiany skórne ulegają martwicy.

Ponadto wyróżnia się jeszcze szczególne postaci trądziku pospolitego, takie jak:

  • niemowlęcy – dotykający dzieci zwykle między 3. a 6. miesiącem życia,
  • samouszkadzający – powstaje na skutek wyciskania i drapania wykwitów skórnych,
  • wywołany: polekowy – wywołany środkami farmaceutycznymi, kosmetyczny – wywołany substancjami chemicznymi znajdującymi się w kosmetykach, zawodowy – wywołany różnego rodzaju substancjami drażniącymi, Majorca – wywołany zbyt wysoką temperaturą.

Jak leczyć trądzik pospolity?

W większości przypadków trądzik pospolity ma łagodny przebieg i wymaga leczenia miejscowego oraz właściwej pielęgnacji skóry. Jednakże u około 15 proc. pacjentów diagnozuje się ciężkie postaci choroby, które wymagają specjalistycznego i ogólnego leczenia.

W leczeniu miejscowym stosuje się:

  • antybiotyki na trądzik - głównie klindamycynę, erytromycynę oraz tetracyklinę,
  • kwas azelainowy,
  • nadtlenek benzoilu,
  • retinoidy - tretinoina, adapalen i tazaroten.

Natomiast pielęgnacja skóry polega głównie na utrzymywaniu jej w czystości. Pacjenci powinno stosować dermokosmetyki oczyszczające, które nie zawierają żadnych składników drażniących i nie wysuszają skóry, a w przypadku przesuszania się skóry także kosmetyki nawilżające bez zawartości tłuszczu.

W cięższych stanach pacjenci wymagają leczenia ogólnego. Zastosowanie znajdują głównie antybiotyki, zwłaszcza należące do tetracyklin oraz leki antyandrogenne.

Czytaj też:



Treści z działu "Wiedza o zdrowiu" z serwisu dimedic.eu mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie mogą zastąpić kontaktu z lekarzem lub innym specjalistą. Wydawca nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystanie porad i informacji zawartych w serwisie bez konsultacji ze specjalistą.
 

Bibliografia do artykułu

  • Janda K., Chwiłkowska M., Trądzik pospolity – Etiologia, klasyfikacja, leczenie, Annales Academiae Medicae Stetinensis Roczniki Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie 2014, 60, 2, 13–18.
  • Iwanek K., Trądzik pospolity, Lek w Polsce VOL 25 NR 01’15 (284).
  • Statucka P., Etiopatogeneza, klinika i leczenie trądziku pospolitego, Praca licencjacka napisana pod kierunkiem prof. dr hab. Barbary Raszeji-Kotelby, Poznań 2007.
Zobacz więcej
Nasi lekarze pomogą Ci odzyskać Twoją piękną skórę Nie możesz wygrać z trądzikiem?
Rozpocznij konsultację