Klindamycyna

Ta podstrona zbiera leki na trądzik z klindamycyną stosowane miejscowo na skórę. Wszystkie wydawane są na receptę. Klindamycyna w tych preparatach ma inny kod ATC niż klindamycyna w zastrzykach i kapsułkach, bo to osobna grupa leków - przeciwtrądzikowe do stosowania zewnętrznego. Jeśli szukasz klindamycyny działającej na całym organizmie, jest w podkategorii klindamycyny wśród antybiotyków. Ta strona należy do leków przeciwzakaźnych stosowanych w leczeniu trądziku.

 

Klindamycyna na trądzik - co to jest?

Klindamycyna jest antybiotykiem z grupy linkozamidów. W preparatach na skórę występuje jako fosforan klindamycyny i to jest najważniejsza rzecz, jaką trzeba o niej wiedzieć.

Fosforan klindamycyny sam nie działa. Ulotki mówią to wprost: w warunkach laboratoryjnych jest nieaktywny. Dopiero na powierzchni skóry, pod wpływem obecnych tam enzymów, ulega szybkiej hydrolizie i powstaje z niego czynna klindamycyna. Lek aktywuje się więc tam, gdzie ma działać.

Co robi dalej:

• Hamuje namnażanie bakterii - wiąże się z podjednostką 50S rybosomu i blokuje wytwarzanie białek bakteryjnych.
• Działa na bakterie odpowiedzialne za trądzik, w tym Propionibacterium acnes.
• Zmniejsza stan zapalny. Ulotki opisują ten mechanizm krok po kroku: ograniczenie kolonii bakterii zmniejsza wydzielanie wolnych kwasów tłuszczowych, to hamuje chemotaksję, a w efekcie łagodnieją procesy zapalne.

Z podania na skórę wynika jeszcze jedno: klindamycyna wchłania się wtedy do organizmu w niewielkim stopniu. Niewielkim - nie zerowym, co ma znaczenie przy skutkach ubocznych.

 

Klindamycyna na trądzik - na co się stosuje?

Wskazanie w ulotkach jest wąskie i jednoznaczne: miejscowe leczenie trądziku pospolitego, w postaciach łagodnych i umiarkowanie nasilonych.

Dwa ograniczenia zapisane w ulotkach:

• preparaty są przeznaczone dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat,
• u dzieci poniżej 12 lat nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności stosowania.

Preparatów miejscowych nie stosuje się w zakażeniach wewnątrz organizmu. Do tego służy klindamycyna ogólnoustrojowa, czyli inne leki i inna podkategoria.

 

Klindamycyna na trądzik - żel, emulsja, a maść?

Zacznijmy od pytania, które pada najczęściej. W bazie nie ma maści z klindamycyną. Preparaty miejscowe z tą substancją to żele, a jeden z nich występuje dodatkowo jako emulsja na skórę. Jeśli ktoś szuka „maści z klindamycyną”, w praktyce szuka właśnie żelu.

Sposób nakładania ulotki opisują zgodnie:

• Cienka warstwa na zmienioną chorobowo skórę, dwa razy na dobę.
• Skóra musi być wcześniej dokładnie oczyszczona.
• Żelu nie należy wmasowywać w skórę.
• Po zabiegu trzeba umyć ręce.

Jedna z ulotek dodaje zalecenie, które bywa zaskoczeniem: w czasie stosowania leku nie należy jednocześnie nakładać na skórę innych preparatów. Jeśli masz już zaleconą inną terapię miejscową - na przykład retinoid - nie łącz ich samodzielnie. O tym, czy i jak je zestawić, decyduje lekarz. W bazie znajdziesz osobno retinoidy oraz adapalen w połączeniach.

 

Klindamycyna na trądzik - przeciwwskazania

Ulotki wymieniają:

• nadwrażliwość na klindamycynę, na linkomycynę lub na którąkolwiek substancję pomocniczą,
• przebyte zapalenie okrężnicy w trakcie stosowania antybiotyków - to przeciwwskazanie dotyczy wprost klindamycyny do stosowania miejscowego.

W ciąży lek stosuje się tylko w razie zdecydowanej konieczności. Dane z ograniczonej liczby zastosowań nie wskazują na działanie szkodliwe dla płodu, ale ostrożność przy przepisywaniu jest zalecana. Jedna z ulotek nie dopuszcza stosowania w okresie karmienia piersią; druga opisuje, że klindamycyna po podaniu ogólnym przenika do mleka i może wpływać na florę jelitową dziecka. Decyzję podejmuje lekarz.

 

Klindamycyna na trądzik - skutki uboczne

Większość dotyczy samej skóry i miejsca nakładania.

• Bardzo często i często: podrażnienie skóry, świąd, nadmierne wysuszenie, przetłuszczenie skóry, pokrzywka.
• Rzadziej: kontaktowe zapalenie skóry, zapalenie mieszków włosowych, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, ból brzucha, ból oka.

Jest jednak jedno działanie niepożądane, które trzeba znać, choć ulotki opisują je jako bardzo rzadkie: rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy. Ulotka wyjaśnia, skąd się bierze przy preparacie nakładanym na skórę - z wchłaniania fosforanu klindamycyny do krążenia ogólnego. To samo powikłanie, które jest głównym ryzykiem klindamycyny doustnej, jest więc możliwe także tutaj. Dlatego przy stosowaniu żelu uporczywa, wodnista biegunka wymaga kontaktu z lekarzem, a nie sięgnięcia po lek zatrzymujący perystaltykę.

 

Klindamycyna miejscowa - interakcje i oporność

Ulotki opisują cztery sytuacje, mimo że mówimy o preparacie na skórę.

• Erytromycyna - nie łączyć. W badaniach laboratoryjnych klindamycyna działa wobec niej antagonistycznie, czyli leki wzajemnie się osłabiają.
• Oporność krzyżowa z linkomycyną. Bakterie oporne na linkomycynę są oporne także na klindamycynę.
• Leki zwiotczające mięśnie. Klindamycyna hamuje przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe i może nasilać ich działanie. Ulotka pisze o ryzyku poważnych powikłań śródoperacyjnych, dlatego o stosowaniu klindamycyny trzeba powiedzieć przed planowanym znieczuleniem.
• Antagoniści witaminy K (warfaryna, acenokumarol, fluindion). Zgłaszano wzrost wskaźników krzepnięcia PT/INR i przypadki krwawień - u tych pacjentów parametry krzepnięcia trzeba kontrolować częściej.

 

Klindamycyna na trądzik - w jakich lekach występuje?

Preparaty w tej podkategorii to żele do stosowania na skórę, a jeden z nich dostępny jest także jako emulsja na skórę. Wszystkie mają ten sam kod ATC i wszystkie wymagają recepty. Pełna lista z postaciami i podmiotami odpowiedzialnymi znajduje się pod tym tekstem.

Jeśli porównujesz je ze sobą: różnią się stężeniem, wielkością opakowania i substancjami pomocniczymi, a nie samą substancją czynną. O wyborze konkretnego preparatu decyduje lekarz.

 

Klindamycyna na trądzik - recepta online

Klindamycyna miejscowa to antybiotyk, więc o jej zastosowaniu w trądziku decyduje lekarz - także dlatego, że stosowanie antybiotyku dłużej lub częściej niż potrzeba sprzyja powstawaniu opornych szczepów bakterii.

W Dimedic możesz skonsultować się online: wypełniasz ankietę medyczną, a lekarz ocenia, czy leczenie miejscowym antybiotykiem jest w Twoim przypadku uzasadnione, biorąc pod uwagę nasilenie zmian, przebyte choroby jelit i pozostałe stosowane preparaty. Przy pozytywnej ocenie e-recepta trafia do Ciebie SMS-em lub e-mailem. Jeśli zmiany są rozległe, bolesne lub szybko się nasilają, właściwym krokiem jest wizyta u dermatologa.